REČ SELEKTORA
- Četvrti Somborski filmski festival se ovogodišnjim sloganom “Tragom snova Ernesta Bošnjaka” jasno referiše na delo značajnog pionira filma na ovim prostorima Somborca Ernesta Bošnjaka, filmskog snimatelja, reditelja i producenta koji je doneo filmsku kameru, kinoprojektor i otvorio bioskop u Somboru, ne prestajući da sanja čak i onda kada je postalo jasno da Sombor neće postati Holivud. Festival, takođe, nastavlja razvijanje koncepta porodice naroda panonsko-podunavskih zemalja (kao većinskih ili manjinskih producenata), kako u glavnom takmičarskom programu, tako i u programu mladih autora
Ove godine se kao jedna od vodećih tema nameće tretiranje mita – jednima mit služi kao inspiracija, kao u nagrađivanom filmu koji otvara festival “Strahinja Banović” reditelja Stefana Arsenijevića (gde afrički migranti zauzimaju mesta junaka iz srpske epske poezije), drugi pokušavaju da svoje srednjovekovne junake približe mitu, za koji su oni, sticajem okolnosti ostali anonimni, kao u debitantskom filmu Gorana Nikolića “Heroji” iz selekcije mladih autora, a ima i takvih filmova koji se razračunavaju sa savremenim ili bolje reći, mitovima iz bliske prošlosti, kao u hrvatskom filmu “A bili smo vam dobri” višestruko nagrađivanog reditelja Branka Schmidta, o ratnim veteranima koji se ne mire sa sadašnjicom, izneverenim očekivanjima i korupcijom. Ovim filmovima možemo pridodati i primere demitologizacije: uglednog glavnog junaka za dešavanja u njegovoj socijalističkoj prošlosti u mađarskom filmu “Konačni izveštaj” oskarovca Ištvana Saboa i malo poznata dešavanja oko suđenja atentatorima na Kralja Aleksandra Prvog Karađorđevića u “Pucnjima u Marseju” reditelja Gordana Matića, u kojem jednu od glavnih uloga igra i ovogodišnji dobitnik “Specijalnog Ernesta” za dosadašnji i budući rad na filmu.
Jedan sloj ovogodišnjih filmova bavi se i savremenim egzistencijalnim iskušenjima preživljavanja, kao u filmu “Mrak” reditelja Dušana Milića, gde bukvalno treba preživeti u okolnostima neprijateljskog okruženja, do preživljavanja shvaćenog u najširem socijalnom smislu, kao u “Herojima radničke klase” Miloša Pušića, gde su radnici obespravljeni do bola ili – u debitantskom filmu Natalije Avramović “Prolećna pesma”, u kojem se samohrana majka bori za ostvarenje težnji i na ličnom i na umetničkom planu. Prisutne su i generacijske teme, odrastanja i sazrevanja, kao u debitantskom filmu “Poslije zime” reditelja Ivana Bakrača (u selekciji mladih autora, sva tri filma su debitantska), a na posredan način i u dugometražnom dokumentarcu koji govori o odrastanju u vreme nekadašnje somborske rok-scene, “Bradati ljudi” reditelja Emila Ensmingera (u programu “Kad bi Sombor bio Holivud”).
Ovogodišnja panorama predstaviće nam austrijsku kinematografiju iz vizure pet kratkometražnih ostvarenja koja su prošla verifikaciju na domaćim i međunarodnim filmskim festivalima, a pokrovitelj ovog programa je Austrijski kuturni forum iz Beograda koji je koordinirao projekat Austrijske filmske akademije i Ministarstva spoljnih poslova Austrije.
Kao što je Ernest Bošnjak umeo da kombinuje različite umetnosti – od plesa do filma, nadamo se da smo i mi uspeli da iskombinujemo zanimljiv i intrigantan festivalski program dugometražnih i kratkometražnih, igranih i dokumentarnih filmova za sve one koji se osećaju kao duhovni potomci velikog Ernesta Bošnjaka.
Dejan Dabić, selektor programa
Medijska pažnja i pratnja: Novi Radio Sombor
http://keepone.net/radio/k138251/novi-radio-sombor *
*Novi Radio Sombor na vodećoj platformi radio stanica svih država sveta
